الصفحة الرئيسية                    وثائـق كنسيّة


Enchiridion Symbolorum
مُختارات من أهم وثائق الكنيسة الكاثوليكيّة عبر التاريخ
Denzinger
                      دِنتسنغر

       

 

Hünermann                                                هونِرمـان

 

شلستينوس الأوّل: 10 أيلول 422 - 27 تموز 432


238- 249- فصول منسوبة خطأ إلى شلستينوس "Indiculus"

النعمة

ترجمة النص اللاتيني

النص اللاتيني

238- بما أن البعض ممّن يفتخرون باسم كاثوليكي، ويتمسّكون، عن خبث أو جهل، بأفكار الهراطقة المقضيّ عليهم، يتجرّأون على معارضة أشد المحاجّين تقوى، وعلى كونهم يقضون على بيلاجيوس وشلستيوس فهم يعارضون باطلاً معلمينا كأنهم يتجاوزون الحدّ الضروري، ويعلنون أنهم يتّبعون ويؤيّدون فقط ما يثبته ويعلّمه كرسيّ الرسول المغبوط بطرس الأقدس، بوساطة أساقفته، مقاوماً أعداء نعمة الله. لذلك كان لا بدّ من النشاط في طلب حكم رؤساء الكنيسة الرومانية في شأن الهراطقة التي ظهرت في أيامهم، وما ارتأوا من أفكار ضرورية في شأن نعمة الله لمقاومة المدافعين عن الإرادة الحرّة المؤذين جداً. وألحقنا بها أيضاً بعض أقوال المجامع الأفريقية، التي ارتضاها بلا ريب الأساقفة الرسوليون إذ وافقوا عليها.
فإذن لكي يستطيع الذين يشكون في أي أمر، أن يتعلموا بوجه أكمل، ننشر في نبذة مختصرة قوانين الآباء القديسين. فمن هو غير مغالٍ في الخصام يستطيع أن يدرك أن هذه المناقشات كلها تتعلّق بهذه المقولات المختصرة الواردة أدناه، وأنه لا يبقى له سبب للمخالفة، إذا كان يعتقد ويقول مع الكاثوليكيين (ما يلي):

238 129 Quia nonnulli, qui catholico nomine gloriantur, in damnatis haereticorum sensibus seu pravitate sive imperitia demorantes, piissimis disputatoribus obviare praesumunt, et cum Pelagium atque Caelestium anathematizare non dubitent, magistris tamen nostris, tamquam necessarium modum excesserint, obloquuntur, eaque tantummodo sequi et probare profitentur, quae sacratissima beati Apostoli sedes Petri contra inimicos gratiae Dei per ministerium praesulum suorum sanxit et docuit, necessarium fuit diligenter inquirere quid rectores Romanae Ecclesiae de haeresi, quae eorum temporibus exorta fuerat, iudicarint, et contra nocentissimos liberi arbitrii defensores quid de gratia Dei sentiendum esse censuerint; ita ut etiam Africanorum conciliorum quasdam sententias iungeremus, quas utique suas fecerunt apostolici antistites, cum probarunt. Ut ergo plenius, qui in aliquo dubitant, instruantur, constitutiones sanctorum Patrum compendioso manifestamus Indiculo, quo, si quis non nimium est contentiosus, agnoscat omnium disputationum connexionem ex hac subditarum auctoritatum brevitate pendere, nullamque sibi contradictionis superesse rationem, si cum catholicis credat et dicat:

239- الفصل 1- في معصية آدم أضاع الناس كلّهم قدرتهم الطبيعية وبراءتهم، ولا يستطيع أحد، بإرادته الحرّة، الصعود من عمق هذا الخراب، إن لم ترفعه نعمة الله الرحوم، على حسب قول البابا إنوشينتيوس السعيد الذكر، في رسالته إلى مجمع قرطاجة: "لقد عانى الإنسان قديماً من جراء إرادته الحرّة، باستعماله خيراته بطيش، فسقط وغرق في أعماق المعصية، دون أن يجد ما يمكّنه من الخروج منها. ولولا أن مجيء المسيح، الذي أزال كل خطيئة سابقة بتطهير الولادة الثانية، في غسل المعمودية، قد انتشله من بعد بنعمته، لبقي رازحاً تحت عبء هذا الخراب، بخديعة حريته إلى الأبد".

239 130 Cap. 1. In praevaricatione Adae omnes homines, naturalem possibilitatem et innocentiam perdidisse, et neminem de profundo illius ruinae per liberum arbitrium posse consurgere, nisi eum gratia Dei miserentis erexerit, pronuntiante b. mem. I n n o c e n t i o papa atque dicente in Ep. ad Carthaginense Concilium : 'Liberum enim arbitrium olim ille perpessus, dum suis inconsultius utitur bonis, cadens in praevaricationis profunda demersus est, et nihil quemadmodum exinde surgere posset, invenit; suaque in aeternum libertate deceptus huius ruinae iacuisset oppressu, nisi eum post Christi pro sua gratia relevasset adventus, qui per novae regenerationis purificationem omne praeteritum vitium sui baptismatis lavacro purgavit.'

240- الفصل 2- لا أحد صالح بنفسه، ما لم يشاركه بنفسه من هو وحده صالح. هذا ما يعلنه لنا في الرسالة عينها قول البابا عينه: "أو نستطيع من بعد أن ننتظر شيئاً صالحاً من عقول تحسب أن صلاحها هو منها، دون النظر إلى من يتقبلون منه كل يوم النعمة، واثقين أنه باستطاعتهم الحصول عليها بدونه؟".

240 131 Cap. 2. Neminem esse per semetipsum bonum, nisi participationem sui ille donet, qui solus est bonus. Quod in eisdem scriptis eiusdem pontificis sententia protestatur dicens: 'Numquid nos de eorum posthac rectum mentibus aestimemus, qui sibi se putant debere, quod boni sunt nec illum considerant, cuius quotidie gratiam consequuntur, qui sine illo tantum se assequi posse confidunt?'

241- الفصل 3- لا أحد يستطيع، وإن جدّدته نعمة المعمودية، أن يتغلّب على فخاخ إبليس، أو ينتصر على شهوة الجسد، ما لم يتقبل من عون الله كل يوم الثبات على حياة صالحة. وهذا ما يؤيّد تعليم الراعي نفسه في الصفحات عينها حيث يقول: "وإن كان الله قد فدى الإنسان من خطاياه الماضية، فلعلمه بأنه قادر على ارتكاب خطايا جديدة، حفظ وسائل كثيرة لتكرار ذلك، في سبيل اصلاحه حتى بعد هذه الخطايا، مانحاً إياه كل يوم تلك العلاجات التي إن لم نعتمد عليها بثقة وطمأنينة، لا نستطيع أبدا التغلّب على الضلالات البشرية. فكما أنه من الضروري أن ننتصر بمعونته، كذلك لا بدّ أن نُغلب إن نحصل عليها.

241 132 Cap. 3. Neminem etiam baptismatis gratia renovatum idoneum esse ad superandas diaboli insidias et ad vincendas carnis concupiscentias, nisi per quotidianum adiutorium Dei perseverantiam bonae conservationis acceperit. Quod eiusdem antistitis in eisdem paginis doctrina confirmat, dicens: 'Nam quamvis hominem redemisset a praeteritis ille peccatis, tamen sciens iterum posse peccare ad reparationem sibi, quemadmodum posset illum et post ista corrigere, multa servavit, quotidiana praestans illi remedia, quibus nisi freti confisique nitamur, nullatenus humanos vincere poterimus errores. Necesse est enim, ut quo auxiliante vincimus, eo iterum non adiuvante vincamur.'

242- الفصل 4- أن يكون الإنسان عاجزاً عن استعمال إرادته الحرّة استعمالاً حسناً إلاّ بالمسيح، فذاك ما أعلنه المعلّم نفسه في الرسالة إلى مجمع ميليف [416] قائلاً: "انتبه، أيها التعليم الخبيث لعقول خبيثة جداً، إلى أن حرية الإنسان الأول نفسها قد بلغت في خداعه إلى حدّ أن غروره أوقعه في المعصية فيما كان متراخياً في استعمال ما يلجمه. وما كان قادراً على الخلاص منها لولا أن مجيء المسيح أعاد له حالة الحرية الأولى بقصد إعادة ولادته.

242 133 Cap. 4. Quod nemo, nisi per Christum, libero bene utatur arbitrio, idem magister in Ep. ad Milevitanum concilium (416) data praedicat dicens: 'Adverte tandem, o pravissimarum mentium perversa doctrina, quod primum hominem ita libertas ipsa decepit, ut, dum indulgentius frenis eius utitur, in praevaricationem praesumptione conciderit. Nec ex hac potuit erui, nisi ei providentia regenerationis statum pristinae libertatis Christi Domini reformasset adventus.'

243- الفصل 5- يجب أن يُرجع كل جهد القديسين، وكل عملهم، وكل فضلهم إلى مجد الله وحمده. إذ لا يستطيع أحد أن يرضيه إلاّ بما أعطاه هو. وإلى هذا الفكر تُوّجهنا السلطة الشرعية للبابا زوسيموس السعيد الذكر، عندما كتب إلى أساقفة العالم أجمع، فقال: "أما نحن فبحسب الله (إذ كل خير يجب أن يرجع إلى صاحبه الذي منه أتى) قد أودعنا كلّ شيء، وعي أخوتنا وزملائنا الأساقفة". وقد أجلّ أساقفة أفريقيا هذا الكلام الذي يشعّ منه نور حقيقة صادقة جداً إجلالاً كبيراً جعلهم يكتبون إلى صاحبه هكذا: "إن تلك العبارة التي عنيت بإرسالها إلى جميع الأقاليم قائلاً: "أما نحن، فبحسب الله...." نعتقد أنك قلتها لتقطع، كمن يمرّ سريعاً، بسيف الحقيقة المسلوك، من يعلون حرية الإرادة الحرّة على عون الله. ماذا فعلتم بهذه الإرادة الحرّة جداًَ سوى إرجاع كل شيء إلى وعينا الوضيع؟ ومع ذلك رأيتم بصدق وحكمة أنكم فعلتم ذلك بحسب الله. وقلتم ذلك بحق وشجاعة. لهذا السبب، فبما أن "الإرادة يعدّها الله" [أم 8، 35: سبعينية] يمسّ هو قلوب أبنائه بإيحاءاته الأبوية لكي يعملوا خيراً: "فإن جميع الذين يقتادهم روح الله هم أبناء الله [رو 8، 14]. وهكذا لا نعتقد أن الإرادة الحرة تعوزنا، ولا نشكّ في أن عون الروح القدس هو الغالب في كل تحرّك صالح للإرادة البشرية".

243 134 Cap. 5. Quod omnia studia et omnia opera ac merita Sanctorum ad Dei gloriam laudemque referenda sint; quia nemo aliunde ei placet nisi ex eo, quod ipse donaverit. In quam nos sententiam dirigit b. record. papae Zosimi regularis auctoritas, cum scribens ad totius orbis episcopos ait: 'Nos autem instinctu Dei (omnia enim bona ad auctorem suum referenda sunt, unde nascuntur) ad fratrum et coepiscoporum nostrorum conscientiam universa retulimus.' Hunc autem sermonem sincerissimae veritatis luce radiantem tanto Afri episcopi honore venerati sunt, ut ita ad eundem virum scriberent: 'Illud vero, quod in litteris quas ad universas provincias curasti esse mittendas, posuisti dicens: 'Nos tamen instinctu Dei, etc.', sic accepimus dictum, ut illos, qui contra Dei adiutorium extollunt humani arbitrii libertatem, districto gladio veritatis velut cursim transiens amputares. Quid enim tam libero fecistis arbitrio quam quod universa in nostrae humilitatis conscientiam retulistis. Et tamen instinctu Dei factum esse fideliter sapienterque vidistis, veraciter fidenterque dixistis. Ideo utique, quia 'praeparatur voluntas a Domino' (Prv 8, 35 Septg; cf. DS 374), et ut boni aliquid agant, paternis inspirationibus suorum ipse tangit corda filiorum. 'Quotquot enim Spiritu Dei aguntur, hi filii Dei sunt' (Rom 8, 14); ut nec nostrum deesse sentiamus arbitrium, et in bonis quibusque voluntatis humanae singulis motibus magis illius valere non dubitemus auxilium.'

244- الفصل 6- إن الله يفعل في قلوب البشر وفي الإرادة الحرّة نفسها، بحيث يأتي من الله الفكر المقدس، والقصد التقيّ، وكل تحرّك إرادة صالحة: إذ نقدر على الخير بالذي بدونه لا نستطيع شيئاً" [يو 15، 5]. فالمعلّم زوسيموس نفسه، هو الذي نشّأنا على أن نقول ذلك عندما كان يكلم أساقفة المسكونة كلها عن معونة النعمة الإلهية فقال: "هل هناك وقت إذن نكون فيه محتاجين إلى معونته. في كل فعل، في كل حركة، لا بدّ من أن ندعو عوننا وحامينا". إنه من التكبّر بالنسبة إلى الطبيعة البشرية الإدّعاء بشيء، فيما الرسول يعلن: "إن مصارعتنا ليست ضدّ اللحم والدم، بل ضدّ الرئاسات، ضدّ السلاطين، ضدّ ولاة عالم الظلمة هذا، ضدّ أرواح الشرّ المنبثة في الفضاء" [أف 6، 12]. وكما يقول أيضاً: "الويل لي أنا الإنسان الشقيّ! من ينقذني من جسد الموت هذا؟ نعمة الله بيسوع المسيح ربنا". وأيضاً: "إنما بنعمة الله قد صرت ما أنا عليه. ونعمته التي أوتيتها لم تكن باطلة، لا بل تعبت أكثر منهم جميعاً، ولكن لا أنا بل نعمة الله التي معي" [1 كو 15، 10].

244 135 Cap. 6. Quod ita Deus in cordibus hominum atque in ipso libero operetur arbitrio, ut sancta cogitatio, pium consilium omnisque motus bonae voluntatis ex Deo sit, quia per illum aliquid boni possumus, 'sine quo nihil possumus' (Jo 15, 5). Ad hanc enim nos professionem idem doctor Zosimus instituit, qui, cum ad totius orbis episcopos de divinae gratiae opitulatione loqueretur: 'Quod ergo, ait, tempus intervenit quo eius non egeamus auxilio? In omnibus igitur actibus, causis, cogitationibus, motibus adiutor et protector orandus est. Superbum est enim, ut quidquam sibi humana natura praesumat, clamante Apostolo: 'Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed contra principes et potestates aeris huius, contra spiritalia nequitiae in caelestibus' (Eph 6, 12). Et sicut ipse iterum dicit: 'Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis huius? Gratia Dei per Iesum Christum Dominum nostrum' (Rom 7, 24 s). Et iterum: 'Gratia Dei sum id quod sum, et gratia eius in me vacua non fuit; sed plus illis omnibus laboravi: non ego autem, sed gratia Dei mecum' (I Cor 15, 10).'

245- الفصل 7- ونقبل أيضاً كشيء يخص الكرسي الرسولي الرسوم التي رسمت في مجمع قرطاجة [418] في فصله الثالث: "من يقول أن نعمة الله التي تبرّر الإنسان بربنا يسوع المسيح صالحة لمغفرة الخطايا التي ارتكبت فقط، لا للمساعدة على تجنّب ارتكابها، فليكن مبسلا.
وأيضاً من جديد في الفصل الرابع: "من يقول أن نعمة الله بربنا يسوع المسيح تساعدنا على تجنّب الخطيئة، بهذا المعنى فقط أن فهم الوصايا يظهر ويفتح لنا بها، فنعلم ما يجب أن نرغب فيه وما يجب أن نبتعد عنه. ولكنها لا تعطينا المحبة والقوة لكي نعمل أيضاً ما رأيناه واجباً علينا، فليكن مبسلا. فبما أن الرسول يقول: "إن العلم ينفخ أمّا المحبة فتبني" [1 كو 8، 1] يكون من النفاق الشديد القول إننا نحصل على نعمة المسيح بالنسبة إلى ما ينفخ، ولا نحصل عليها بالنسبة إلى ما يبني، إذ أن الأمرين عطية من الله: أن نعلم ما يجب أن نفعل، وأن نحبّ فعله. فلا يستطيع العلم أن ينفخ إذ تبني المحبة. كما كتب عن الله: "إنه يعلّم الإنسان العلم" [مز 93، 10]. وكتب أيضاً: "إن المحبة من الله" [1 يو 4، 7].
وكذلك في الفصل الخامس: "من يقول إن النعمة المبرّرة تعطى لنا لكي نستطيع بها أن نفعل بسهولة أكبر ما أمرنا بفعله بإرادتنا الحرّة، بحيث نستطيع، وإن لم تعط لنا النعمة، أن نحفظ الوصايا الإلهية بدونها، وإن لم يكن ذلك سهلاً، فليكن مبسلاً. إن الرب، عندما يتكلّم على ثمرة الوصايا، لا يقول: "بدوني تستطيعون أن تفعلوها بصعوبة أكبر" وإنما "بدوني لا تستطيعون أن تفعلوا شيئاً" [يو 15، 5].

245 Cap. 7. Illud etiam, quod intra Carthaginensis synodi (a. 418) decreta constitutum est, quasi proprium Apostolicae Sedis amplectimur, quod scilicet tertio capitulo definitum est: 'Ut quicumque dixerit, gratiam Dei, qua iustificamur per Iesum Christum Dominum nostrum, ad solam remissionem peccatorum valere, quae iam commissa sunt, non etiam ad adiutorium, ut non committantur, an. s.'
- Et iterum quarto capitulo: 'Ut quisquis dixerit, gratiam Dei per Iesum Christum propter hoc tantum nos adiuvare ad non peccandum, quia per ipsam nobis revelatur et aperitur intelligentia mandatorum, ut sciamus, quid appetere et quid vitare debeamus, non autem per illam nobis praestari, ut quod faciendum cognovimus, etiam facere diligamus atque valeamus, an. s. Cum enim dicat Apostolus: 'Scientia inflat, caritas vero aedificat' (I Cor 8, 1): valde impium est, ut credamus ad eam, quae inflat, nos habere gratiam Christi, et ad eam, quae aedificat, non habere, cum sit utrumque donum Dei, et scire, quid facere debeamus, et diligere, ut faciamus, ut aedificante caritate, scientia non possit inflare. Sicut autem de Deo scriptum est : 'Qui docet hominem scientiam' (Ps 93, 10), ita scriptum est etiam: 'Caritas ex Deo est' (1 Io 4, 7)'.
- Item quinto capitulo: 'Ut quisquis dixerit, ideo nobis gratiam iustificationis dari, ut, quod facere per liberum arbitrium iubemur, facilius possimus implere per gratiam, tamquam etsi gratia non daretur, non quidem facile, sed tamen possimus etiam sine illa implere divina mandata, an. s. De fructibus enim mandatorum Dominus loquebatur, ubi non ait: Sine me difficilius potestis facere, sed ait: 'Sine me nihil potestis facere' (Jo 15, 5)'.

246- الفصل 8- علاوة على هذه المراسيم ذات الحرمة الصادرة عن الكرسي الرسولي المقدس جداً، والتي علّم بها آباؤنا، بعد رفضهم كبرياء هذه البدعة الوبيئة، أن جذور الإرادة الصالحة، ونمو المساعي الحميدة، والثبات فيها إلى النهاية تنسب إلى نعمة المسيح، فلننظر أيضاً إلى أسرار الصلوات الكهنوتية. إنها متأتية من الرسل، ويحتفل بها على وجه واحد في العالم أجمع وفي الكنيسة الكاثوليكية كلّها، حتى تكون شريعة الصلاة هي شريعة الإيمان. وعندما يضطلع الذين يرئسون الجماعات المقدسة بالوظائف التي أوكلت إليهم، يرفعون دعوى الجنس البشري إلى رحمة الله، وبينما الكنيسة كلها تتأوه معهم، يتضرّعون ويصلّون لكي يُمنح الإيمان لغير المؤمنين، ويُخلّص الوثنينون من ضلالات نفاقهم، ويكشف القناع عن قلب اليهود ليظهر نور الحقيقة، ولكي يتوب الهراطقة بإدراك الإيمان الكاثوليكي، ويتقبّل المنشقّون روح محبة منتعشة، وتعطى علاجات التوبة للساقطين، وأخيراً لكي تفتح للموعوظين الذين يقادون إلى أسرار الولادة الجديدة، باحة الرحمة السماوية.
إن النتائج تدلّ على أن هذه (الطلبات) لم ترفع إلى الله شكلياً وعبثاً. لأنّ الله يتنازل ويجتذب الكثيرين من كل أنواع الضلالات، "فينتزعهم من سلطان الظلمة وينقلهم إلى ملكوت ابنه الحبيب" [كو 1، 13] ومن "آنية غضب" يجعلهم "آنية رحمة" [رؤ 9 : 22 - 23]. وتبلغ شدة الاحساس بأن ذلك كله من عمل الله، مبلغاً يجعل الشكر المتواصل والحمد لمجده يرفعان إليه، هو الذي صنع هذه الأشياء، لأنه أنار وأصلح هؤلاء الناس.

246 139 Cap.8. Praeter has autem beatissimae et Apostolicae Sedis inviolabiles sanctiones, quibus nos piisimi Patres, pestiferae novitatis elatione dejecta, et bonae voluntatis exordia et incrementa probabilium studiorum et in eis usque in finem perseverentiam ad Christi gratiam referre docuerunt, obsecrationum quoque sacerdotalium sacramenta respiciamus, quae ab Apostolis tradita in toto mundo atque in omni Ecclesia catholica uniformiter celebrantur, ut legem credendi lex statuat supplicandi. Cum enim sanctarum plebium praesules mandata sibimet legatione fungantur, apud divinam clementiam humani generis agunt causam, et tota secum Ecclesia congemiscente, pstulant et precantur, ut infidelibus donetur fides, ut idololatrae ab impietatis suae liberentur erroribus, ut Judaeis ablato cordis velamine lux veritatis appareat, ut haeretici catholicae fidei perceptione resipiscant, ut schismatici spiritum redivivae caritatis accipiant, ut lapsis paenitentiae remedia conferantur, ut denique catechumenis ad regenerationis sacramenta perductis caelestis misericordiae aula reseretur. Haec autem non perfunctorie neque inaniter a domino peti rerum ipsarum monstrat effectus: quandoquidem ex omni errorum genere plurimos Deus dignatur attrahere, quos " erutos de potestate tenebrarum transferat in regnum Filii caritatis suae (cf Col 1.13), et ex vasis irae faciat vasa misericordiae " (cf Rom 9.22s). Quod adeo totum divini operis esse sentitur, ut haec efficienti Deo gratiarum semper actio laudisque confessio pro illuminatione talium vel correctione referatur.

247- الفصل 9- ولننظر أيضاً بنشاط إلى ما تعمله الكنيسة على وجه واحد لأجل المعمّدين في العالم كلّه. فعندما يأتي الأطفال أو الناشئون إلى سرّ الولادة الجديدة لا يجيئون إلى عين الحياة قبل أن يطرد منهم الروح النجس بالتعازيم ونفخات الكهنة، حتى يظهر حقيقةً كيف "رئيس هذا العالم يلقى خارجاً" [يو 12، 31]؛ كيف "يربط القويّ أولاً" [متى 12، 29]، ثم كيف "تُنهب أمتعته" [مر 3، 27] التي تصبح في حوزة المنتصر الذي "سبى سبياً" [أف 4، 8] و"أعطى الناس عطايا" [مز 68، 19].

247 140 Cap. 9. Illud etiam, quod circa baptizandos in universo mundo sancta Ecclesia uniformiter agit, non otioso contemplamur intuitu. Cum sive parvuli sive iuvenes ad regenerationis veniunt sacramentum non prius fontem vitae adeunt, quam exorcismis et exsufflationibus clericorum spiritus ab eis immundus abigatur; ut tunc vere appareat, quomodo princeps mundi huius mittatur foras (Jo 12, 31), et quomodo prius alligetur fortis (cf Mt 12, 29), deinceps et vasa eius diripiantur (cf. Mc 3, 27), in possessionem translata victoris, qui 'captivam ducit captivitatem' (Eph 4, 8), et dat dona hominibus (PS 67, 19).

248- بهذه القواعد الكنسية والبراهين المأخوذة من السلطة الإلهية، توطّدنا بعون الرب لنعلن أن الله هو صانع كل حركات النفس الصالحة، والأفعال الجيدة، وكل المساعي وكل الفضائل التي منذ بداية الإيمان تجعلنا نصبو إلى الله. إننا لا نرتاب من أن نعمته تبتدر كل استحقاقات الإنسان. به نبدأ بإرادة وبفعل الخير [في 2، 13].
إن عون الله هذا ومساعدته لا يبطلان الإرادة الحرة، ولكن يحرّرانها حتى تتحوّل من مظلمة إلى نيرة، ومن فاسدة إلى مستقيمة، ومن متراخية إلى سليمة، ومن خالية من الفطنة إلى حكيمة. إن جودة الله بالنسبة إلى جميع البشر عظيمة حتى إنه يريد أن تكون استحقاقاتنا من عطاياه، وإن يكافئنا مكافأة أبدية على ما أفاض علينا. فهو يعمل فينا حتى نريد ونفعل ما يريد، ولا يطيق أن يبقى فينا عاطلاً ما منحنا لكي نستعمله لا لكي نهمله، حتى نكون أيضاً معاونين نعمة الله. فإذا رأينا فينا ما يعتريه الذبول من جراء جبننا فلنلجأ بإلحاح إلى من يشفي كل أوهاننا ويفتدي من الموت حياتنا [مز 103 : 3 - 4]، هو الذي نقول له كل يوم: "لا تدخلنا في تجربة ولكن نجّنا من الشرير" [متى 16، 13].

248 141 His ergo ecclesiasticis regulis et ex divina sumptis auctoritate documentis, ita adiuvante Domino confirmati sumus, ut omnium bonorum affectuum atque operum et omnium studiorum omniumque virtutum quibus ab initio fidei ad Deum tenditur, Deum profiteamur auctorem et non dubitemus, ab ipsius gratia omnia hominis merita praeveniri, per quem fit, ut aliquid boni et velle incipiamus et facere (cf. Phil 2, 13). Quo utique auxilio et munere Dei non aufertur liberum arbitrium, sed liberatur, ut de tenebroso lucidum, de pravo rectum, de languido sanum, de imprudente sit providum. Tanta enim est erga omnes homines bonitas Dei, ut nostra velit esse merita, quae sunt ipsius dona, et pro his quae largitus est, aeterna praemia sit donaturus. Agit quippe in nobis, ut, quod vult, et velimus et agamus, nec otiosa in nobis esse patitur, quae exercenda, non negligenda, donavit, ut et nos cooperatores simus gratiae Dei. Ac si quid in nobis ex nostra viderimus remissione languescere, ad illum sollicite recurramus, qui sanat omnes languores nostros et redimit de interitu vitam nostram (Ps 102, 3s), et cui quotidie dicimus : Ne inducas nos in tentationem, sed libera nos a malo (Mt 6, 13).

249- الفصل 10- أمّا الجوانب الأعمق والأصعب من المسائل المطروحة، التي استفاض في معالجتها من تصدّوا للهراطقة، فلا نستطيع ازدراءها، كما أننا لا نرى من الضروري اضافتها، فاعتراف بنعمة الله الذي لا شيء على الإطلاق يفلت من فعله وتقديره يكفيه في رأينا ما علمتنا هذه الكتابات، بالاتفاق مع قواعد الكرسي الرسولي التي ذكرت آنفا، فلا نحسب كاثوليكياً مد يبدو مخالفاً للمراسيم المحدّدة سابقاً.

249 142 Cap. 10. Profundiores vero difficilioresque partes incurrentium quaestionum, quas latius pertractarunt, qui haereticis restiterunt, sicut non audemus contemnere, ita non necesse habemus adstruere, quia ad confitendum gratiam Dei, cuius operi ac dignationi nihil penitus subtrahendum est, satis sufficere credimus, quidquid secundum praedictas regulas Apostolicae Sedis nos scripta docuerunt ut prorsus non opinemur catholicum, quod apparuerit praefixis sententiis esse contrarium.

 

ــــــــــــــــ

- المرجع: الكنيسة الكاثوليكية في وثائقها، دنتسنغر-هونرمان، الجزء الأول. من سلسلة الفكر المسيحي بين الأمس واليوم. منشورات المكتبة البولسية، جونيه - لبنان، طبعة أولى 2001.

 


العدد التالي
 

الصفحة الرئيسية

العدد السابق